Προς την κα Υπουργό Παιδείας και Θρησκευμάτων 

Θέμα: «Αναγκαία η επαναφορά  των Κοινωνικών Επιστημών στα Λύκεια της χώρας». 

Αξιότιμη κυρία Υπουργέ,

Στις 2 Ιουνίου 2021 διδάχθηκε το μάθημα της Κοινωνιολογίας για τελευταία φορά στα Λύκεια της χώρας καθώς αυτό καταργήθηκε μετά από 39 χρόνια παρουσίας.

Σύμφωνα με  τον  Ν.  4692/2020  «Αναβάθμιση  του  σχολείου  και  άλλες διατάξεις» επέρχονται δραματικές αλλαγές στα διδασκόμενα μαθήματα του Γενικού Λυκείου, ιδιαίτερα σε αυτά των Κοινωνικών Επιστημών, που αποτελούν το αντικείμενο του εν λόγω κλάδου.

Ειδικότερα:

1ον)  Όχι μόνο καταργήθηκε το μάθημα της Κοινωνιολογίας από πανελλαδικώς εξεταζόμενο,  αλλά επιπροσθέτως εξαφανίστηκε από το ωρολόγιο πρόγραμμα της Γ’ Λυκείου, χωρίς κάποια επιστημονική ή παιδαγωγική αιτιολόγηση και χωρίς να ληφθούν υπόψη τα σχόλια της δημόσιας διαβούλευσης, όπου η πλειονότητα  της εκπαιδευτικής κοινότητας, εξέφραζε τη διαφωνία της αναφορικά με την αφαίρεση του μαθήματος της Κοινωνιολογίας.

2ον)  Καταργήθηκαν και τα  άλλα δύο μαθήματα  Κοινωνικών  Επιστημών  από  τη  B΄  Λυκείου:  Το  μάθημα  γενικής παιδείας  «Σύγχρονος  Κόσμος,  Πολίτης  και  Δημοκρατία»,  και  το  μάθημα  κατεύθυνσης  «Βασικές  Αρχές Κοινωνικών Επιστημών».  Ήδη από το 2020 τα παιδιά της Β΄ Λυκείου, και σύντομα πολίτες που αποκτούν δικαίωμα ψήφου, δεν διδάσκονται το μάθημα “Πολίτης και Δημοκρατία” που αναφέρεται στις αρχές της Δημοκρατίας, στις  εκλογές, τα όργανα και τις λειτουργίες του κράτους, το Σύνταγμα, τα δικαιώματα, το Διεθνές Δίκαιο.

3ον) Μειώθηκε κατά μία ώρα η διδασκαλία της «Πολιτικής Παιδείας» στην Α’ Λυκείου, το οποίο είναι το μοναδικό μάθημα που απέμεινε για τους εκπαιδευτικούς ΠΕ78 και αποτελεί συνανάθεση με τους εκπαιδευτικούς ΠΕ80 – Οικονομολόγων.

Πρόκειται για πλήρη «εξοστρακισμό» των  Κοινωνικών  Επιστημών  και  της Πολιτειακής Αγωγής από  το  Λύκειο  και για απαρχή της εξαφάνισης ενός ολόκληρου κλάδου από τη Δημόσια  Εκπαίδευση,  του  ΠΕ78,  ο  οποίος  αποτελείται  από  Κοινωνιολόγους, Κοινωνικούς Ανθρωπολόγους, Πολιτικούς επιστήμονες και Νομικούς.

Άμεσο αποτέλεσμα της παραπάνω πολιτικής απόφασης ήταν:

  • Να γεμίσουν οι πίνακες των ΠΥΣΔΕ όλης της χώρας με εκατοντάδες υπεράριθμους μόνιμους εκπαιδευτικούς ΠΕ78 – Κοινωνικών Επιστημών, θέτοντας ζήτημα για το μελλοντικό εργασιακό τους καθεστώς.
  • Να μην ξαναπροσληφθούν αναπληρωτές κλάδου ΠΕ78 σε δημόσια σχολεία.
  • Να χαθούν όλες οι θέσεις εργασίας των ιδιωτικών εκπαιδευτικών, που απασχολήθηκαν σε φροντιστήρια, διδάσκοντας το μάθημα της Κοινωνιολογίας.
  • Οι μαθητές – υποψήφιοι του 1ου επιστημονικού πεδίου δεν θα έχουν διδαχτεί ουσιαστικά κανένα μάθημα Kοινωνικών Eπιστημών, απαραίτητο προαπαιτούμενο για τις περισσότερες από τις Πανεπιστημιακές Σχολές όπου θα εισάγονται από το επόμενο έτος.

Εκτός των κοινωνικών επιστημόνων ΠΕ78 επίσης θίγονται:

  • ο κλάδος των Οικονομολόγων ΠΕ 80, οι οποίοι είχαν κοινή ανάθεση με τους Κοινωνικούς Επιστήμονες τα καταργούμενα τρία μαθήματα και
  • ο κλάδος των καλλιτεχνικών.

Τα έμμεσα αποτελέσματα θα τα βιώσει η ελληνική κοινωνία στο εγγύς μέλλον.

Το μάθημα της Κοινωνιολογίας εξεταζόμενο για 2 χρόνια αγκαλιάστηκε, όχι μόνο από τους εκπαιδευτικούς που το δίδαξαν με ζήλο και μεράκι, αλλά και από τους ίδιους τους μαθητές της Γ΄ Λυκείου, ως μάθημα που πολλά τους προσφέρει στην ανάπτυξη κριτικής σκέψης, στην κατανόηση και ερμηνεία των κοινωνικών φαινομένων, των σχέσεων με τους γύρω τους αλλά και την αντιμετώπιση των αντιφάσεων που διέπουν την κοινωνική πραγματικότητα, ιδιαίτερα την περίοδο της πανδημίας που διανύουμε.

Η καλλιέργεια υπεύθυνου και δημοκρατικού πολίτη, ο σεβασμός του διαφορετικού «άλλου», η ενσυναίσθηση, η αντιμετώπιση της βίας και της παραβατικότητας, των ανισοτήτων, της μισαλλοδοξίας, των διακρίσεων, των κοινωνικών στερεοτύπων, των προκαταλήψεων – αναχρονιστικών και ανορθολογικών  αντιλήψεων που προβάλλονται από διάφορους τύπους «αρνητών» της λογικής της επιστήμης και εν τέλει της πραγματικότητας, του κάθε είδους ρατσισμού και των φαινομένων κοινωνικής παθογένειας, η κοινωνική ενσωμάτωση και η ενίσχυση της κοινωνικής συνοχής δεν μπορούν να γίνουν αποσπασματικά και ευκαιριακά με την εισαγωγή θεματικών ενοτήτων «καλλιέργειας ήπιων δεξιοτήτων» στο σχολείο.

Η εξυπηρέτηση των παραπάνω συλλογικών αναγκών δεν μπορεί να επιτευχθεί παρά μέσω της εκπαίδευσης, της Κοινωνικής και Πολιτικής Παιδείας, την καθιέρωση στα αναλυτικά προγράμματα πυλώνα μαθημάτων, με συστηματική διδασκαλία αποκλειστικά από τους ειδικούς στον τομέα κοινωνικούς επιστήμονες- εκπαιδευτικούς.

Λαμβάνοντας υπόψη τα παρατεθέντα στοιχεία,

Ερωτάται η κυρία Υπουργός:

  • Θα προβείτε με άμεσο τρόπο στην επαναφορά των Κοινωνικών Επιστημών στο Λύκειο και της Κοινωνιολογίας, ως πανελλαδικώς εξεταζόμενο μάθημα;